Matbaa Fiyat Teklifi Alırken Sorulması Gerekenler

Eksik bilgiyle istenen teklif karşılaştırılamaz. Matbaaya göndereceğiniz kopyalanabilir talep şablonu, sorulacak on soru ve gelen teklifleri yan yana koymanın pratik yolu.

Renkli yapışkan notlarla işaretlenmiş yüksek bir evrak yığını
Fotoğraf: Tanja Tepavac, Unsplash
İçindekiler
  1. Matbaa fiyat teklifi isterken vermeniz gereken bilgiler
  2. Teklif geldiğinde sorulacak 10 soru
  3. Gelen matbaa fiyat tekliflerini karşılaştırma
  4. Teklifi onaylarken
  5. Sık Sorulan Sorular

Bir matbaa fiyat teklifi, ancak sizin verdiğiniz bilgi kadar doğrudur. "1.000 broşür ne kadar?" diye sorduğunuzda her matbaa boşlukları kendi varsayımıyla doldurur: Biri 115 gr parlak kuşe, diğeri 170 gr mat kuşe üzerinden hesaplar; biri KDV hariç, diğeri kargo dâhil fiyat verir. Ortaya çıkan rakamlar birbirine benzemez ve karşılaştırılamaz. Doğru teklif almanın iki aşaması vardır: işi eksiksiz tarif eden bir talep göndermek ve teklif geldiğinde fiyatın neyi kapsadığını netleştiren soruları sormak.

Matbaa fiyat teklifi isterken vermeniz gereken bilgiler

Matbaanın doğru fiyat verebilmesi için aşağıdaki bilgilere ihtiyacı vardır. Bu kalemlerin her birinin fiyatı neden ve nasıl etkilediğini baskı fiyatlarını belirleyen faktörler yazısında anlattık; burada neyi, nasıl yazmanız gerektiğine odaklanıyoruz.

  • Ürün ve kullanım amacı: "Broşür" yerine "iki kırımlı, fuar standında dağıtılacak broşür" gibi. Kullanım amacı, matbaanın uygun kâğıdı önermesini kolaylaştırır.
  • Net ölçü: Kesimden sonraki son ölçü. Katlamalı ürünlerde hem açık (katlanmamış) hem kapalı ölçüyü yazın.
  • Adet: Mümkünse iki üç farklı adet için fiyat isteyin.
  • Kâğıt: Tür ve gramaj. Emin değilseniz kullanım amacını yazıp matbaanın önerisini isteyin; kâğıt türlerini tanımak için kuşe kâğıt ve 1. hamur kâğıt farkları yazısı yardımcı olur.
  • Renk: Ön ve arka yüz için ayrı ayrı (4+0, 4+4 gibi) ve Pantone (hazır karışım özel renk) kullanılıp kullanılmayacağı.
  • Son işlemler ve cilt: Selefon (yüzeye kaplanan ince plastik film), kısmi lak, bigi (kalın kâğıdın çatlamadan katlanması için açılan iz), kırım, köşe kesim, tel dikiş (sırttan tel zımba) veya Amerikan cilt (sırttan tutkallı cilt).
  • Dosya durumu: Baskıya hazır dosya mı var, düzeltme mi gerekiyor, yoksa tasarım da mı isteniyor?
  • Teslim: Tarih, ilçe ve teslim biçimi (kurye, kargo, elden).

Kopyalanabilir teklif talep şablonu

Aşağıdaki metni kopyalayın, köşeli parantezli alanları doldurun ve aynı metni teklif istediğiniz bütün matbaalara gönderin. Herkes aynı bilgiyle fiyat verdiğinde teklifler gerçekten karşılaştırılabilir hâle gelir.

Konu: Fiyat teklifi talebi – [ürün adı]

Merhaba,
Aşağıdaki iş için fiyat teklifinizi rica ederim.

Ürün ve kullanım amacı: [ör. iki kırımlı broşür, fuarda dağıtılacak]
Net ölçü (kesim sonrası): [... × ... mm]
Açık ölçü (katlamalı ürünlerde): [... × ... mm]
Adet: [...] (mümkünse [...] ve [...] adet için de fiyat)
Kâğıt / malzeme: [ör. 170 gr mat kuşe] veya "önerinizi bekliyorum"
Sayfa sayısı (katalog, dergi vb.): [iç ... sayfa + kapak]
Renk: [ön yüz ... / arka yüz ...] (ör. 4+4) – Pantone: [var / yok]
Son işlemler: [selefon, kısmi lak, bigi, kırım, köşe kesim vb.]
Cilt: [yok / tel dikiş / Amerikan cilt / spiral / sert kapak]
Dosya durumu: [baskıya hazır PDF var / düzeltme gerekiyor / tasarım gerekiyor]
Prova: [PDF prova yeterli / basılı prova istiyorum]
Teslim tarihi: [en geç ...]
Teslim yeri ve şekli: [ilçe ve adres – kurye / kargo / kendim alacağım]
Paketleme: [ör. yüzlük paketler hâlinde]
Fatura: [şahıs / şirket adına – e-fatura / e-arşiv]
Ek bilgi: [kullanım ortamı (dış mekân, buzdolabı vb.), referans renk, önceki baskı örneği]

Teklifte KDV, prova, kargo ve teklifin geçerlilik süresini ayrıca belirtirseniz sevinirim.

[Ad Soyad – firma – telefon – e-posta]

Elinizde taslak bir PDF veya daha önce bastırdığınız bir örnek varsa talebe ekleyin. Matbaa, işin karmaşıklığını görünce daha gerçekçi bir fiyat ve süre verebilir.

Teklif geldiğinde sorulacak 10 soru

Gelen teklifte aşağıdaki konular açıkça yazmıyorsa sorun ve cevabı yazılı alın.

1. Fiyata KDV dâhil mi?

Tekliflerin bir kısmı KDV hariç, bir kısmı dâhil verilir; karşılaştırmadan önce hepsini aynı bazda yazın. Fatura türünü (e-fatura, e-arşiv) ve şirket adına düzenlenip düzenlenmeyeceğini de bu aşamada netleştirin.

2. Prova ücretli mi, kaç düzeltme turu dâhil?

PDF provası genellikle ücretsizdir; basılı prova ise bazı matbaalarda ücretlidir ya da sipariş tutarından düşülür. Kaç düzeltme turunun fiyata dâhil olduğunu ve fazlası için ne talep edildiğini sorun.

3. Dosya kontrolü yapılıyor mu, düzeltme ücretli mi?

Dosyanızın baskıdan önce kontrol edilip edilmediğini, bir sorun bulunursa düzeltmeyi kimin yapacağını ve bunun ücretlendirilip ücretlendirilmeyeceğini öğrenin. Matbaanın onayınızı almadan dosyada değişiklik yapmayacağını da teyit edin. Dosyanızı baştan sorunsuz göndermek için baskıya hazır PDF hazırlama rehberine göz atabilirsiniz.

4. Adet toleransı uygulanıyor mu?

Özellikle etiket, ambalaj ve yüksek adetli ofset işlerde, makine ayarı ve fire nedeniyle teslim edilen adet sipariş adedinden biraz az veya fazla olabilir. Bazı matbaalar bunu baştan belirlenmiş bir sapma payı olarak uygular. Böyle bir pay varsa oranını ve eksik ya da fazla adedin faturaya nasıl yansıyacağını sorun. Adedin tam tutması gereken işlerde (numaralı bilet, isimli davetiye gibi) bunu talebinizde açıkça belirtin.

5. Teslim süresi hangi günden itibaren sayılıyor?

"5 günde teslim" ifadesi; dosyanın ulaştığı, provanın onaylandığı ya da ödemenin yapıldığı günden başlıyor olabilir. Sürenin iş günü mü takvim günü mü olduğunu da sorun. Fuar gibi değişmez bir tarihiniz varsa bunu talepte açıkça yazın ve matbaanın o tarihe yetişip yetişemeyeceğini yazılı olarak teyit etmesini isteyin.

6. Kargo, kurye veya teslim ücreti fiyata dâhil mi?

İzmir içinde ilçeden ilçeye teslim ücretsiz de olabilir, ücretli de; bazen yalnızca belirli ilçeleri kapsar. Çeşme veya Foça gibi merkeze uzak ilçelere ya da şehir dışına gönderimde kargo bedelini ve kaç koli çıkacağını sorun. Fuar alanına doğrudan teslim istiyorsanız bunu ayrıca belirtin.

7. Ödeme koşulları neler?

Peşin ödeme, kapora ve teslimde kalan tutar, havale veya kredi kartı gibi seçenekleri ve kurumsal işlerde vade imkânını sorun. Ödeme yöntemine göre fiyatın değişip değişmediğini öğrenin. Kapora ödeyecekseniz, işin iptal edilmesi hâlinde ne olacağını da konuşun.

8. Hatalı işte yeniden basım koşulları neler?

En az sorulan ama en önemli soru budur. Matbaadan kaynaklanan bir hata olursa, örneğin yanlış kâğıt, kesim kayması, eksik adet veya belirgin renk farkı, iş yeniden mi basılıyor, yoksa indirim mi yapılıyor? Hatayı teslimden sonra ne kadar süre içinde bildirmeniz gerekiyor? Onayladığınız provada bulunan bir hatanın genellikle sizin sorumluluğunuzda kalacağını da unutmayın. Hangi kusurların baskıdan kaynaklandığını ayırt etmek için baskı hataları yazısı yol gösterir.

9. Teklif ne kadar süre geçerli?

Kâğıt fiyatları kur ve piyasa koşullarına göre değiştiği için teklifler genellikle sınırlı bir süre için geçerlidir. Onay sürecinizin uzun süreceği işlerde, fiyatın hangi tarihe kadar sabit kalacağını yazılı olarak öğrenin.

10. Fiyat kalem kalem gösterilebilir mi?

Baskı, kâğıt, son işlem, tasarım ve kargo ayrı satırlarda yazıldığında hem teklifleri karşılaştırmak hem de hangi tercihin ne kadar fark yarattığını görmek kolaylaşır. Her matbaa ayrıntılı döküm vermek zorunda değildir, ama istemek bir şey kaybettirmez.

Gelen matbaa fiyat tekliflerini karşılaştırma

Teklifleri yan yana koymadan önce hepsinin aynı işi fiyatladığından emin olun. Kâğıt gramajı, renk ve son işlem aynı değilse en düşük rakam yanıltıcı olabilir. Aşağıdaki tabloyu doldurarak farkları görünür hâle getirebilirsiniz:

KalemMatbaa AMatbaa BMatbaa C
Kâğıt ve gramaj (teyit)
Renk ve son işlemler (teyit)
Adet
Toplam fiyat (KDV hariç)
KDV dâhil toplam
Prova (tür ve ücret)
Dosya kontrolü
Teslim tarihi
Kargo / teslim
Ödeme koşulu
Adet toleransı
Yeniden basım koşulu
Teklif geçerlilik süresi

Karşılaştırırken dikkat edilecekler:

  • Belirgin şekilde düşük teklif: Kâğıt gramajının, son işlemin veya adedin talebinizle aynı olup olmadığını kontrol edin. Birden fazla müşterinin işini aynı tabakada basan "ortak baskı" gibi farklı bir üretim yöntemi de fiyatı düşürebilir; bu kötü bir şey değildir ama koşulları farklıdır.
  • Toplam maliyet: Kargo, basılı prova ve dosya düzeltme eklendiğinde sıralama değişebilir.
  • Rakam dışı farklar: Teslim tarihine verilen güvence, prova imkânı ve iletişimin netliği, özellikle ilk kez çalışacağınız bir yerde küçük bir fiyat farkından daha değerli olabilir. Matbaanın kendisini nasıl değerlendireceğinizi İzmir baskı merkezi seçerken dikkat edilmesi gerekenler yazısında anlattık.

Teklifi onaylarken

Kararınızı verdiğinizde onayı, tüm özellikleri içeren tek bir yazılı mesajla iletin: ürün, ölçü, adet, kâğıt, renk, son işlem, fiyat, teslim tarihi ve yeri. Matbaadan bir sipariş özeti veya proforma fatura isteyin. Bu yazışma, teslim edilen işin konuşulanla uyuşmadığı durumda başvuracağınız temel belgedir.

Sık Sorulan Sorular

Telefonla teklif almak yeterli mi?

Hızlı bir fiyat fikri edinmek için yeterlidir, ama karar vermeden önce teklifi yazılı isteyin. Telefonda söylenen rakam çoğu zaman varsayımlara dayanır ve hangi kâğıdın, hangi koşulların kastedildiği sonradan tartışma konusu olabilir. E-postayla veya mesajla gelen teklif, siparişi onaylarken de referans olur.

Kaç matbaadan teklif almak mantıklı?

Çoğu iş için üç teklif, piyasayı görmek ve aşırı uçları ayıklamak için yeterli bir başlangıçtır. Çok sayıda teklif istemek karşılaştırmayı zorlaştırır ve kararı geciktirir. Teklif sayısından daha önemlisi, hepsine aynı şablonla aynı bilgiyi göndermektir.

Teklif aldıktan sonra adedi veya kâğıdı değiştirirsem ne olur?

Teklif verdiğiniz özelliklere göre hesaplandığı için her değişiklik yeni bir fiyat anlamına gelir. Değişikliği yazılı bildirip güncellenmiş teklifi isteyin; eski rakamın geçerli kalacağını varsaymayın. Teslim tarihinin değişip değişmediğini de sorun.

Pazarlık yapmak doğru mu?

Fiyatı doğrudan aşağı çekmeye çalışmak yerine değişkenleri konuşmak daha verimlidir. "Teslim tarihim esnek, bu fiyatı etkiler mi?", "Stokta olan benzer bir kâğıt var mı?" ya da "Adedi artırırsam birim fiyat ne olur?" gibi sorular, iki taraf için de anlamlı bir indirim alanı açabilir.